Świadek

Adolf S.

Kraj

Polska

Data i miejsce urodzenia

1928, Siemnice

Rok nagrania relacji

2012

Link do mapy InEvidence (YahadMap)
Dowiedz się więcej

Siemnice, POLSKA

Siemnice to niewielka wieś w województwie lubelskim, położona 107 km na południowy wschód od Lublina, stolicy województwa. Przed wojną w Siemnicach mieszkała niewielka społeczność żydowska. Adolf wspomina trzy żydowskie rodziny. Od samego początku wojny wieś była okupowana - najpierw przez Sowietów, potem przez Niemców. Część Żydów została deportowana do obozu zagłady w Bełżcu, podczas gdy inni zostali rozstrzelani na miejscu w Siemnicach. Zeznanie dostępne w polskich archiwach wspomina o rozstrzelaniu w 1942 r. około 70 Żydów, w tym dzieci i osób starszych. Adolf był świadkiem rozstrzelania trzydziestu żydowskich mężczyzn, kobiet i dzieci.
Adolf przyprowadził ekipę Yahad - In Unum na miejsce rozstrzelania w Siemnicach. Nie ma tam ani tablicy pamiątkowej, ani pomnika. W 2005 r. ciała zostały ekshumowane, a kości ofiar pochowane na cmentarzu żydowskim w Komarowie.

Adolf S., urodzony w 1928 roku © Rita Villanueva - Yahad-In Unum

Adolf S. opisuje szczegóły rozstrzelania. © Rita Villanueva - Yahad-In Unum

© Rita Villanueva - Yahad-In Unum

© Rita Villanueva - Yahad-In Unum

Glosariusz

Folwark
Gospodarstwo rolne

Gestapo
Gestapo, Tajna Policja Państwowa, odpowiedzialna za zwalczanie osób uznawanych za wrogów nazistowskiej Rzeszy, takich jak członkowie ruchu oporu czy Żydzi. Często korzystała z pomocy lokalnych oddziałów w okupowanych krajach.

Sołtys
Sołtys jest przedstawicielem lokalnej społeczności na obszarach wiejskich. Podczas okupacji Niemcy często sami wybierali sołtysów.

Armia Andersa
Była to polska armia dowodzona przez generała Władysława Andersa. Została utworzona na mocy porozumienia między Polakami a Sowietami w sierpniu 1941 roku. Jej celem była walka z nazistami z pomocą aliantów.

Kwestionariusz

Informacje historyczne

Wieś Siemnice znajduje się około 129 kilometrów na południowy wschód od Lublina. W spisie ludności przeprowadzonym przez polski rząd w 1921 r. odnotowano dziewięciu Żydów mieszkających w Siemnicach. [...]
W czasie II wojny światowej była to jedna z dwudziestu pięciu wsi należących do gminy Rachanie, znajdującej się wówczas w powiecie zamojskim, w dystrykcie lubelskim okupowanej Polski.
Siemnice zostały zajęte przez Niemców 13 września 1939 roku. Po krótkim okresie tymczasowej kontroli sowieckiej, wieś powróciła pod władzę niemiecką 27 września. Spis ludności przeprowadzony pod koniec 1940 r. wykazał, że we wsi mieszkało 8 Żydów. Do siemnickiej społeczności żydowskiej dołączyli uchodźcy z okolicznych miejscowości (m.in. z Tyszowiec, Michałowa, Podworca, Bełza i Sokala). Spowodowało to nieoficjalny wzrost liczby ludności żydowskiej we wsi do kilkudziesięciu osób.
Nie wiadomo, kiedy dokładnie Niemcy wysłali osiemnaście rodzin żydowskich z Siemnic do pracy we dworze w Celestynowie, należącym do rodziny Holtzerów, położonym ponad kilometr na południowy wschód od Siemnic. Żydzi pracowali przy naprawie rowów melioracyjnych i pracach ogrodniczych na terenie majątku[1].
[1]
https://collections.yadvashem.org/en/deportations/15088731

Miejsce mordu w Siemnicach © Rita Villanueva - Yahad-In Unum

Nagrobek na cmentarzu żydowskim w Komarowie koło Tomaszowa Lubelskiego. Ciała 70 Żydów zamordowanych przez nazistów w Siemnicach ekshumowano w 1995 roku. Ich szczątki zostały przeniesione na teren cmentarza w Komarowie dzięki inicjatywie Morisa Trosta, który zainicjował również renowację całego cmentarza. © sztetl.org.pl

Fot. 117: Siemnice, budynek z lat 50. XX w., © F. Łukowski, zbiory MZ w Zamościu.[1] [1] http://www.jozefniedzwiedz.cba.pl/rachanie-rozkladowki/Siemnice.pdf

Fot. 118 Siemnice, młócka w majątku niemieckim w czasie II wojny światowej, © F. Łukowski, zbiory MZ w Zamościu.[1] [1]

Źródła / Archiwa

Polskie archiwa

"W 1942 r. rozstrzelano około 70 osób pochodzenia żydowskiego, w tym osoby starsze i dzieci". [Zeznanie Marii Konopnickiej, naczelniczki harcerek; GK 195/VIII/19].

GALERIA ZDJĘĆ

EKIPA YIU Z ADOLFEM S.